سخنگوی وزارت امور خارجه ضمن اعلام اینکه نشست عمان به درخواست عربستان لغو شد، به پیشروی نیروهای یمنی در باب‎المندب و ادعاهای گروسی درباره ایران واکنش نشان داد.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، دوشنبه، ۲۳ شهریور ۱۴۰۵ با حضور در نشست خبری هفتگی به پرسش‌های خبرنگاران رسانه‌های داخلی و خارجی درباره مهم‌ترین تحولات عرصه سیاست خارجی در روز‌های اخیر پاسخ داد.

توضیحات سخنگوی وزارت امور خارجه درباره علت لغو نشست عمان

بقایی درباره تاثیر نشست روز دوشنبه کشورهای حاشیه خلیج فارس در عمان بر قیمت نفت در روزهای اخیر، گفت: تصمیم‌گیری در مورد مباحث امنیت ملی و سیاست خارجی تک‌مولفه‌ای نیست؛ نمی‌توان گفت به خاطر بالا پایین رفتن قیمت نفت تصمیمی گرفته شود یا خیر.

وی درباره لغو نشست یادشده با بیان اینکه ما به دلیل بدعهدی و اقدام‌های نسنجیده دیگران نباید اقدام‌های آینده‌نگرانه خود را زیر سوال ببریم، اظهار کرد: آنچه بین ایران و عمان درباره تعیین مسیرهای ایمن دریانوردی توافق شده است، بعد از هفته‌ها مذاکره دو کشور حاصل شده است و قرار بود در این نشست موضوع صرفا طرح شود؛ انتظار می‌رفت کشورهای منطقه فرصت‌شناس باشند و قدر این موقعیت‌ها را بدانند، اگر قائل به این هستند که ما به رغم همه موضوع‌ها، به‌عنوان همسایگان دائمی باید برای ایجاد منطقه امن گفت‌وگو کنیم.

سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه اظهار کرد: هیچ طرف مسئولی نمی‌پذیرد این فرصت را به دلیل اعمال نفوذ بازیگران خارجی و بهانه‌جویی‌های ادعایی علیه ایران از دست بدهد؛ عربستان درخواست کرد نشست فعلا برگزار نشود؛ ربط دادن موضوع به یمن دادن آدرس اشتباه است؛ موضوع یمن ریشه طولانی‌مدت دارد.

وی تصریح کرد: ایران آمادگی خود را برای کمک به حل مسئله یمن اعلام کرد؛ چراکه تداوم جنگ در منطقه بین کشورهای اسلامی فقط یک برنده دارد و آن هم رژیم صهیونیستی است که به دنبال استمرار تنش است.

بقایی اعلام کرد: توافق ایران و عمان نهایی شده است و با عمان درباره اعلام و ثبت توافق هماهنگی و تصمیم‌گیری کرده و اعلام می‌کنیم.

بقایی درباره هدف برگزاری نشست ایران و کشورهای حاشیه خلیج فارس، گفت: فعلا این نشست به تعویق افتاد، اما حتما چنین نشستی می‌توانست گامی در مسیر احیای گفت‌وگو میان ایران و کشورهای خلیج فارس باشد؛ این گفت‌وگو صرفا نیاز ایران و کشورهای خلیج فارس نیست، بلکه همه کشورهای منطقه به آن نیاز دارند؛ ما از هر فرصتی برای گوشزد کردن تجارب گذشته استفاده می‌کنیم. 

واکنش به پیشروی انصارالله در باب‌المندب

بقایی در بخشی دیگر درباره پیشروی انصارالله در باب‌المندب و موضع ایران، توضیح داد: ایران هیچ مداخله‌ای در مباحث یمن ندارد، اما به‌عنوان کشوری که برای وضعیت امنیت منطقه اهمیت قائل است، موضع خود را صریح بیان می‌کنیم.

وی ضمن تاکید بر اینکه بیان صریح موضع نیاید مداخله تلقی شود، اظهار کرد: انصارالله یک طرف مستقل یمنی است و براساس مصالح خود تصمیم می‌گیرد؛ تحولات امروز بدون در نظر داشتن سابقه موضوع قابل تحلیل نیست؛ خواسته‌های به حق یمنی‌ها از مسیر دیپلماسی حاصل نشد، پس تصمیم دیگری اتخاذ کردند؛ آن‌ها در این سه سال چند بار هدف تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفتند.

سخنگوی وزارت امور خارجه تاکید کرد: امنیت کشتیرانی و آزادی تجارت دریایی هم باید برای همه لحاظ شود و همه از آن استفاده کنند؛ توصیه ما به کشورهای منطقه این است که از فرافکنی و اتهام‌زنی بی‌اساس به دیگران خودداری کنند.

بیان ناقص یا وارونه واقعیات از سوی مدیرکل آژانس زمینه سوءاستفاده را فراهم می‌کند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسش میزان درباره نحوه پیگیری مسئولیت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و رافائل گروسی، مدیرکل آن در قبال گزارش‌ها و فضاسازی‌های منجر به حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران گفت: مسئولیت هر نوع مشارکت و معاونت در ارتکاب یک عمل خلاف بین‌المللی، چیزی نیست که با گذشت زمان ناپدید شود؛ این یک موضوع دائمی و مستمر است و ما از هر فرصتی برای تبیین این موضوع و ثبت آن استفاده می‌کنیم.

وی اضافه کرد: متأسفیم که علیرغم اینکه این تجربه دوبار تکرار شد، باز هم آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و شخص مدیرکل اجازه دادند که چنین گزارشی و چنین فضاسازی‌ای مورد سوءاستفاده قرار بگیرد و برای تهیه یک قطعنامه مورد استفاده واقع شود؛ قطعنامه‌ای که حتی مبتنی بر گزارش هم نیست و کاملا مبتنی بر سوءاستفاده از گزارش است.

بقایی تصریح کرد: اما نفس بیان ناقص یا کاملا وارونه واقعیات از طرف مدیرکل، خودش زمینه را برای سوءاستفاده فراهم می‌کند؛ مدیرکل اگر بخواهد نگاه منصفانه و فنی نسبت به موضوع داشته باشد، باید در وهله نخست اقدام غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی را محکوم می‌کرد؛ باید اقدام به حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران را که با هیچ معیاری قابل توجیه نیست، محکوم می‌کرد.

وی تاکید کرد: همین صحبت‌هایی که هرازگاهی توسط مقام‌های آمریکایی در تهدید ایران، در تهدید تاسیسات هسته‌ای ایران یا ساخت‌وسازها مطرح می‌شود، هر کدام شایسته موضع‌گیری قاطع از طرف مدیرکل است. متأسفانه این اتفاق نمی‌افتد.

تکذیب دخالت ایران در حمله انجام‌شده به عربستان

سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره حمله انجام‌شده از عراق به عربستان و اتهام آمریکا به ایران، تصریح کرد: آمریکایی‌ها بی هیچ هزینه‌ای در حال تولید ادعای دروغ هستند؛ مطلقا این ادعاها درباره دخالت ایران در تحولات یادشده درست نیست و قاطعانه تکذیب می‌شود. 

پاسخ به ادعای گروسی درباره کوه کلنگ

بقایی در بخشی دیگر درباره ادعای گروسی در مورد کوه کلنگ، گفت: درباره کوه کلنگ بارها صحبت شده و جوری صحبت می‌کنند که انگار پرونده محرمانه‌ای را کشف کردند.

وی اضافه کرد: این هیاهو برای هیچ است؛ ما عضو پروتکل نیستیم و طبق تعهدات پادمان هرآنچه لازم بود به آژانس اطلاع بدهیم، انجام دادیم؛ صحبت درباره این مکان صرفا فضاسازی رسانه‌ای است و مبنا ندارد؛  امکان بازرسی از این مکان وجود دارد؛ این ادعاها در حالی مطرح می‌شود که آژانس با همه سوگیری‌ها در همه این سال‌ها نگفته است که ایران مرتکب نقض تعهدات شده است.

ایران انزواپذیر نیست

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره نشست بریکس و اقدام‌ها برای جلوگیری از انزوای ایران توسط آمریکا، اظهار کرد: ایران انزواپذیر نیست؛ ایران در حال دفاع از خود است و تحسین همگان را برانگیخته است، پس منزوی نمی‌شود.

وی با بیان اینکه جامعه جهانی ازجمله کشورهای منطقه متوجه شدند که اقدام‌های آمریکا هنجارهای لازم بین‌المللی را برای تداوم صلح و امنیت به‌هم ریخته است، تاکید کرد: آمریکا سازمان ملل را تهدید کرده و اصول منشور ملل متحد را نقض کرده است؛ کشورها در شانگهای و بریکس اعلام کردند با این روند مخالف هستند و برای مقابله با این روند چاره‌اندیشی می‌کنند.

احضار کاردار اتریش درپی جلوگیری از حضور مقام‌های ایران در کنفرانس سالانه آژانس

بقایی در بخشی دیگر درباره مانع‌تراشی آمریکا برای حضور مقام‌های ایران در کنفرانس سالانه آژانس در اتریش، توضیح داد: اقدام دولت اتریش به‌عنوان میزبان ناموجه است؛ کاردار اتریش برای اعتراض به وزارت امور خارجه فراخوانده شد.

وی تاکید کرد: ما از همه ابزارها استفاده می‌کنیم تا مانع تحقق اهداف پشت پرده شویم؛ فشار آمریکا رافع مسئولیت‌های اتریش نیست. 

زیردریایی آمریکایی غنیمت گرفته شده است

سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره زیردریایی توقیف‌شده آمریکایی توسط ایران، گفت: این زیردریایی توقیف نشده، بلکه غنیمت گرفته شده و غنیمت حلال است.

توضیحات سخنگوی وزارت امور خارجه درباره شروط ایران برای آمریکا

بقایی در بخشی دیگر درباره شروط ایران برای آمریکا، توضیح داد: صورت‌مسئله روشن است؛ آمریکا تفاهم‌ منعقدشده را نقض کرد و اقدام‌های غیرقانونی ازجمله محاصره دریایی را از سر گرفت؛ آمریکا باید همه اقدام‌های مداخله‌جویانه را متوقف کند، تحریم و جنگ اقتصادی را لغو کند و جنایت‌ها را جبران کند.

وی تاکید کرد: تا زمانی که آمریکا اصرار بر انجام اقدام‌های ناقض و مصداق عمل تجاوزکارانه داشته باشد، ایران هم اقدام‌های لازم را ادامه می‌دهد. 

دلیل اصلی ناامنی در تنگه هرمز اقدام‌های غیرقانونی آمریکا است

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره گزارش‌های رسانه‌ای در مورد ادعاهای اخیر آمریکایی‌ها درباره توافق ایران و عمان و تاثیر آن بر تحولات جاری، تصریح کرد: درباره گمانه‌زنی رسانه‌ها موضع‌گیری نمی‌کنم، اما آنچه به ما و عمان ربط دارد به کسی مربوط نمی‌شود؛ امنیت در تنگه هرمز به ما دو کشور ساحلی مربوط است.

وی با بیان اینکه ما متوجه مسئولیت‌های خود در قبال منطقه ‌و جامعه جهانی هستیم، تاکید کرد: اقدام‌های غیرقانونی آمریکا ادامه دارد و دلیل اصلی ناامنی در تنگه هرمز است؛ ادعاهای آمریکا بر اراده و اولویت‌های ما تاثیری ندارد. 

مشکل ما با آمریکا هیچ وقت میانجی نبوده است

بقایی درباره طرح چهار ماده‌ای چین برای غرب آسیا در بریکس و احتمال میانجی‌گری پکن در مذاکرات ایران و‌ آمریکا، اظهار کرد: ما همیشه از موضع اصولی و مسئولانه چین در رابطه با موضوع امنیت منطقه استقبال کردیم و چین در برهه‌های مختلف نقش مهمی در این چارچوب داشته است.

وی اضافه کرد: تصور ما این است که چین موضع اصولی خود را در هر فرصتی بیان می‌کند و در بریکس هم این امر را دیدیم؛ این به معنای دقیق و فنی کلمه، ورود چین به‌عنوان میانجی نیست و پاکستان نقش خود را خوب انجام می‌دهد؛ مشکل ما با آمریکا هیچ وقت میانجی نبوده است.

شاهد کارزار گسترده رسانه‌ای بری چند برابر کردن اثربخشی جنگ رسانه‌ای آمریکا هستیم

سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره آخرین وضعیت صدور ویزا برای هیئت نمایندگی ایران برای سفر به نیویورک، گفت: در مورد روادید خبری تاکنون دریافت نکردیم.

وی همچنین درباره تاثیر تحریم‌های آمریکا و موضع ترکیه توضیح داد: این مباحث همیشه مطرح است؛ بخش عمده فضاسازی به التهاب‌آفرینی مربوط است؛ ما شاهد کارزار گسترده رسانه‌ای بری چند برابر کردن اثربخشی جنگ رسانه‌ای آمریکا هستیم.

بقایی تاکید کرد: از همه ابزارهای دیپلماتیک استفاده می‌کنیم تا مانع تحقق اقدام‌ها و اهداف آمریکا که خلاف حقوق بین‌الملل و حقوق بشر هستند، شویم.

واکنش به گزارش اندیشکده‌های غربی در مورد تغییر دکترین هسته‌ای ایران

بقایی در بخشی دیگر درباره گزارش اندیشکده‌های غربی در مورد تغییر دکترین هسته‌ای ایران و خروج از اِن‌پی‌تی، گفت: این بخشی از تناقض روایت طرف‌های مقابل است؛ آن‌ها خود رژیم حقوقی هسته‌ای را زیر سوال می‌برند و در عین حال از واکنش کشورها انتقاد می‌کنند؛ آن‌ها معاهده منع اشاعه را بی‌خاصیت کرده‌اند و در هیچ یک از سه اصل این معاهده موفق نبودند.

وی اضافه کرد: در مورد ایران سیاست نظام روشن است؛ ایران تنها کشوری است که تاسیسات هسته‌ای‌اش در یک سال گذشته چند بار هدف قرار گرفت و دانشمندانش ترور شدند، آن هم در شرایطی که فعالیت هسته‌ای ایران تحت نظارت آژانس بود.

واکنش به نشست شورای امنیت در مورد تحریم علیه ایران

سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره نشست شورای امنیت در مورد تحریم علیه ایران، اظهار کرد: از سال گذشته که تروئیکا با فشار آمریکا اسنپ‌بک را مطرح کردند، اختلاف نظر اساسی در شورای امنیت ایجاد شد؛ چین و روسیه بر موضع خود درباره غیرقانونی بودن این روند پافشاری کردند.

وی تاکید کرد که برگزاری چنین نشست‌هایی توسط تروئیکا به خاطر اصرار بر مواضعشان است.

دیدار رئیس‌جمهور و ولیعهد امارات به درخواست طرف اماراتی تنظیم شد

بقایی در بخشی دیگر درباره دیدار رئیس‌جمهور و ولیعهد امارات در حاشیه اجلاس بریکس، توضیح داد: یکی از امتیازهای شرکت در نشست‌های چندجانبه فراهم شدن امکان رایزنی و گفت‌وگو است؛ دیدار به درخواست طرف اماراتی تنظیم شد و ایران براساس موضع اصولی تقویت اعتماد بین کشورهای همسایه، درخواست را پذیرفت.

وی اظهار کرد: موضوع‌های دوجانبه و صلح و امنیت منطقه‌ای در چنین شرایطی اولویت رایزنی‌ها بوده است.

آخرین وضعیت دو گذرگاه مرزی ایران و عراق

بقایی درباره بسته‌شدن دو گذرگاه مرزی ایران و عراق و پروازهای بصره، تصریح کرد: فارغ از دلایل مهم است کار در حال انجام است؛ سفارت ما با مراجع عراق رایزنی کرده است و گفت‌وگوی وزیران امور خارجه ایران و عراق جریان تردد را به راه انداخته و طی دو روز آینده قرار است مباحث مربوط به تجارت هم به حالت عادی بازگردد.